اثربخشی درمان متمرکز بر هیجان بر سرسختی روانشناختی و کیفیت خواب در افراد با سابقه بستری کرونایی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد روانشناسی، موسسه آموزش عالی روزبهان، ساری، ایران

2 کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی، واحد اسلامشهر، دانشگاه آزاداسلامی، اسلامشهر، ایران

3 کارشناسی ارشد روان شناسی بالینی، ,واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی ، رودهن، ایران

4 کارشناسی ارشد روانشناسی عمومی، واحد تهران غرب، دانشگاه آزاداسلامی، تهران، ایران

چکیده

روش: پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی درمان متمرکز بر هیجان بر سرسختی روانشناختی و کیفیت خواب در افراد با سابقه بستری بدلیل کرونا بود. روش پژوهش: این پژوهش نیمه تجربی با طرح پیش‌آزمون، پس آزمون و پیگیری بود و جامعه آماری شامل افراد با سابقه بستری بدلیل کرونا در شهر چالوس بود که پس از غربالگری با پرسشنامه سرسختی کوباسا و مدی (1982) و پرسشنامه کیفیت خواب پیترزبورگ (1989) 30 نفر به روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب و در دو گروه آزمایش (15 نفر) گواه (15 نفر) 15 نفر بصورت تصادفی جایگزین شدند. شرکت‌کنندگان گروه‌ آموزشی در هشت جلسه 90 دقیقه‌ای تحت مداخله درمان متمرکز بر هیجان جانسون (2012) قرار گرفتند و گروه گواه هیچ درمانی را دریافت نکردند. داده‌ها با استفاده از تحلیل تحلیل واریانس آمیخته بوسیله نرم‌افزار SPSS مورد تجزیه‌ و تحلیل قرار گرفت. یافته‌ها: نتایج تحقیق نشان داد مداخله درمان متمرکز بر هیجان در بهبود کیفیت خواب (18/9=F، 005/0=P) و سرسختی روانشناختی (66/4=F، 040/0=P) موثر بود و این تاثیر در مرحله پیگیری پایدار بود. نتیجه‌گیری: ضریب اتای تفکیکی نشان می‌دهد 7/24 درصد از تغییرات کیفیت خواب و 3/14 درصد از تغییرات سرسختی روانشناختی به وسیله متغیر گروه بندی تبیین می‌شود؛ بنابراین درمان متمرکز بر هیجان بر سرسختی روانشناختی و کیفیت خواب در افراد با سابقه بستری بدلیل کرونا موثر بوده است.

کلیدواژه‌ها


پورجهرمی، کامران.، رحیمی، فریده.، و  چیت‌سازی، مریم. (1396). سرسختی روان‌شناختی، خودکارآمدی و بهزیستی روان‌شناختی در دانشجویان. ششمین کنگره انجمن روانشناسی ایران، تهران.
حیدری، علیرضا.، احتشام زاده، پروین.، و مرعشی، ماندانا. (1389). رابطه شدت بی­خوابی، کیفیت خواب، خواب‌آلودگی و اختلال در سلامت روان با عملکرد تحصیلی در دختران. فصلنامه علمی پژوهشی زن و فرهنگ، 1(4): 65-76.
داودی، روژین.، منشئی، غلامرضا.، و گل پرور، محسن. (1398) مقایسه اثربخشی درمان شناختی رفتاری، درمان هیجان مدار و درمان ذهن آگاهی نوجوان محور بر علائم نوموفوبیا و کیفیت خواب در نوجوانان دختر دارای علائم بی موبایل هراسی. روان پرستاری، ۷ (۵): ۷۱-۶۲
دهنوی، حدیث.، صادقی، مسعود.، و سپهوندی، محمدعلی. (1399). اثربخشی رویکرد تلفیقی واقعیت درمانی-هیجان مدار بر کیفیت خواب و خودکارآمدی جنسی در زنان مبتلا به‌کم‌کاری تیروئید. مجله علوم پزشکی صدرا، 8(2): 102-91.
رستمی، مریم.، ثامتی، ناهید.، مهدی نژاد گرجی، گلین.، و ابرقو، سعیده. (1399). پیش‌بینی سلامت روان بر اساس سرسختی روان‌شناختی، هوش هیجانی و مثلث شناختی در مادران ‏دانش‌آموزان ‏دیرآموز. خانواده درمانی کاربردی، 1(3): 84-101.
طاهری، علی.، منشئی، غلامرضا.، و عابدی، احمد. (1399). مقایسه اثربخشی آموزش ذهن آگاهی نوجوان محور با آموزش هیجان محور بر عزت‌نفس و مشکلات خواب در نوجوانان داغ‌دیده پسر. پژوهش‌های مشاوره، ۱۹ (۷۵): ۶۴-۳۴
فرهادی نسب، عبدالله.، و عظیمی، حامد. (1387). بررسی الگو و کیفیت ذهنی خواب در دانشجویان پزشکی دانشگاه علوم پزشکی همدان و ارتباط آن با صفات شخصیتی. مجلۀ علمی دانشگاه علوم پزشکی همدان.15(1):11-15
References
Bao Y, Sun Y, Meng S, Shi J, Lu L. (2020). 2019 -nCoV epidemic: address mental health care to empower society. Lancet (London, England), 395 (10224): e37 -e8.
Berger, AM. Parker, KP. Young-McCaughan, S. Mallory, GA. Barsevick, AM. Beck, SL. (2005). Sleep wake disturbances in people with cancer and their caregivers: state of the science. Oncol Nurs Forum. 32(6):E98–126.
Brooks SK, Webster RK, Smith LE, Woodland L, Wessely S, Greenberg N. (2020). The psychological impact of quarantine and how to reduce it: rapid review of the evidence. The Lancet
Chen Q, Liang M, Li Y, Guo J, Fei D, Wang L. (2020).  Mental health care for medical staff in China during the COVID -19 outbreak. The lancet Psychiatry,7(4):e15 -e6.
Gross, J. J. (2008). Emotion regulation: Conceptual foundations. Handbook of Emotion Regulation (PP. 3-34). New York: Guilford Press.
Hasanzadeh H, Alavi K, Ghalebandi MF, Yadolahi Z, Gharaei B, Sadeghikia G. (2008). Sleep quality in Iranian drivers recognized as responsiblefor severe road accidents. Mental Health Research Center; 6(2): 97-107.
Keskin, N. Kilicoglu, A. (2009). Relationship between Estradiol level and sleep quality in healthy women. Frat Tip Dergisi: 14: 193-5.
Li S, Wang Y, Xue J, Zhao N, Zhu T. (2020). The Impact of COVID -19 Epidemic Declaration on Psychological Consequences: A Study on Active Weibo Users, 17(6).
Mennin, D. S., Farach, F. (2007). Emotion and evolving treatments for adult psychopathology. Clinical Psychology: Science and Practice, 14(4), 329-352.
Ryu S, Chun BC. (2020). An interim review of the epidemiological characteristics' of 2019 novel coronavirus. Epidemiology and health. 42: e2020006.
Sun L, Sun Z, Wu L, Zhu Z, Zhang F, Shang Z. (2020).  Prevalence and Risk Factors of Acute Posttraumatic Stress Symptoms during the COVID - 19 Outbreak in Wuhan, China. medRxiv, 1:112 - 131.
Thayer, J. F., Lane, R. D. (2000). A model of neurovisceral integration in emotion regulation and dysregulation. Affective Disorders, 61, 201-216.
Turk, C. L., Heimberg, R. G., Luterek, J. A., Mennin, D. S., Fresco, D. M. (2005). Emotion dysregulation in generalized anxiety disorder: a comparison with social anxiety disorder. Cognitive Therapy and Research, 29, 89-106.
Yao H, Chen JH, Xu YF. (2020). Patients with mental health disorders in the COVID -19 epidemic. The lancet Psychiatry, 7(4):e21.
Xiao H, Zhang Y, Kong D, Li S, Yang N. (2020). Social Capital and Sleep Quality in Individuals Who Self Isolated for 14 Days During the Coronavirus Disease 2019 (COVID -19) Outbreak in January 2020 in China. Medical Science Monitor, 26.
Zhang F, Shang Z, Ma H, Jia Y, Sun L, Guo X. (2020) .High risk of infection caused posttraumatic stress symptoms in individuals with poor sleep quality: A study on influence of coronavirus disease (COVID - 19) in China. medRxiv,= 1 : 58 -62.