اثربخشی آموزش غنی سازی روابط زوجین با رویکرد متمرکز بر هیجان بر رفتارهای کنترل گرایانه در زنان و مردان مواجه شده با خیانت همسر

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری گروه روانشناسی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران

2 استادیار گروه روانشناسی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران

3 دانشیار گروه روانشناسی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران

چکیده

هدف: هدف پژوهش حاضر تعیین اثربخشی آموزش غنی سازی روابط زوجین با رویکرد متمرکز بر هیجان بر رفتارهای کنترل گرایانه در زنان و مردان مواجه شده با خیانت همسر بود. روش پژوهش: این پژوهش نیمه آزمایشی از نوع طرح پیش‌آزمون-پس‌آزمون با گروه گواه و پیگیری بود. جامعه آماری این پژوهش کلیه زنان و مردان مواجه شده با خیانت همسر شهر تهران در سال 1399-1398 بود که با روش نمونه‌گیری در دسترس، تعداد 40 نفر انتخاب و به‌طور تصادفی به گروه آزمایش (20 نفر) و گواه (20 نفر) تقسیم شدند. ابزارهای پژوهش پرسشنامه رفتارهای کنترل گرایانه گراهام کوان و آرچر (2005) بود. گروه آزمایش به مدت هشت جلسه 90 دقیقه‌ای تحت مداخله غنی سازی روابط زوجین متمرکز بر درمان هیجان مدار قرار گرفت. داده‌های به دست آمده با استفاده از آزمون واریانس اندازه‌های مکرر تحلیل شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد روش آموزش متمرکز بر هیجان بر نمرات رفتارهای کنترل گرایانه (47/4=F، 040/0=P) در زنان و مردان مواجه شده با خیانت همسر موثر است و این تاثیر در مرحله پیگیری پایدار بود. نتیجه‌گیری: بر اساس یافته‌های پژوهش می‌توان گفت که روش آموزش غنی سازی روابط زوجین متمرکز بر رویکرد هیجان مدار، الگویی اثربخش در زنان و مردان آسیب‌دیده از خیانت همسر است و می‌تواند به‌عنوان یکی از روش‌های درمانی و یا آموزشی در برنامه‌های زوج‌درمانی به‌کاربرده شود.

کلیدواژه‌ها


امیدیان، مونا. (1393). رابطه رفتارهای مهارگرایانه زوجین و کارکرد خانواده. پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه بین المللی امام خمینی.
جعفریان دهکردی، فاطمه. (1394). اثربخشی آموزش تحلیل رفتار متقابل در افزایش انعطاف پذیری شناختی زنان، عملکرد خانواده و کاهش رفتارهای کنترل گرایانه همسر. پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه محقق اردبیلی.
حسنی، آسو. (1395). رابطه ملاک های همسرگزینی، ویژگی های جمعیت شناختی و رفتارهای کنترل گرایانه با نگرش به خیانت. پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرودشت.
داودوندی، مریم؛ نوابی نژاد، شکوه و فرزاد، ولی اله. (1398). مقایسه اثربخشی رویکردهای زوج درمانی گاتمن و هیجان محور بر سازگاری زوج ها در خانواده. فصلنامه فرهنگی-تربیتی زنان و خانواده، 11 (43)، 132-117.
شیرمردی، سارا. (1399). اثربخشی یک برنامه غنی سازی ازدواج برگرفته از فراتحلیل در بهبود فضیلت های زناشویی. پایان نامه دکتری تخصصی، دانشگاه شهید چمران اهواز.
ضیایی، مریم. (1394). تبیین ویژگی های روان سنجی مقیاس رفتارهای کنترل گرایانه زن و شوهر. پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد مرودشت.
عباسی اصیل، صفیه. (1393). مقایسه رفتارهای کنترلگرایانه و عملکرد جنسی در زوجین با ازدواج سنتی و مدرن در زوجین مراجعه کننده به مراکز خدمات بهداشتی درمانی شهر زاهدان. پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد مرودشت.
قاسمی، سیمین؛ اعتمادی، عذرا و احمدی، سیداحمد. (1394). رابطه تعاملات منفی بین زوجین و خانواده همسر با صمیمیت زوجین و تعارضات زناشویی در زنان. دو فصلنامه آسیب شناسی، مشاوره و غنی سازی خانواده، 1 (1)، 13-1.
References
Adamopoulou, E. (2013). New facts on infidelity. Economics Letters, 121(3), 458-462.‏
Brubacher, L. L., Ainsworth, M. S., Bowlby, J., Ainsworth, M. S., Blehar, M. C., Waters, E., ... & Beckes, L. (2018). Forgiveness and reconciliation in emotionally focused therapy for couples: the client change process and therapist interventions. In Stepping into Emotionally Focused Couple Therapy: Key Ingredients of Change (Vol. 46, No. 12, pp. xv-xv). Hillsdale, NJ: Routledge.‏
Connolly-Zubot, A., Timulak, L., Hession, N., & Coleman, N. (2020). Emotion-focused therapy for anxiety and depression in women with breast cancer. Journal of Contemporary Psychotherapy50(2), 113-122.
Erfanmanesh, N. Effect of emotionally focused marital satisfaction (Doctoral dissertation, Dissertation. Islamic Azad University, 2004.(Persian)).‏
Fallahzadeh, H. Effect of emotionally focused couple therapy (EFT) and pair combination therapy (IST) to solve hurt intimacy attachment and anxiety couples (Doctoral dissertation, Dissertation. Tarbiat Moallem University of Tehran: Faculty of Psychology and Educational Sciences, 2010.(Persian)).‏
Fincham, F. D., & May, R. W. (2017). Infidelity in romantic relationships. Current Opinion in Psychology13, 70-74.‏
Glisenti, K., Strodl, E., King, R., & Greenberg, L. (2020). Emotion-Focused Therapy for Binge-Eating Disorder: A Pilot Randomized Control Trial.
Greenman, P. S., & Johnson, S. M. (2013). Process research on emotionally focused therapy (EFT) for couples: Linking theory to practice. Family Process, 52(1), 46-61.‏
Haws, W. A., & Mallinckrodt, B. (1998). Separation-individuation from family of origin and marital adjustment of recently married couples. American Journal of Family Therapy, 26(4), 293-306.
Hayati, M. Compare the efficacy of cognitive approaches, integrated model of coping and marital satisfaction (Doctoral dissertation, Dissertation. Allameh Tabatabaei University, 2007.(Persian)).‏
Johnson, M. H. (2004). Maternal personality and infants’ neural and visual responsivity to facial expressions of emotion. Journal of Child Psychology and Psychiatry, 45(7), 1209-1218.‏
Johnson, M. H., Griffin, R., Csibra, G., Halit, H., Farroni, T., de Haan, M., ... & Richards, J. (2005). The emergence of the social brain network: Evidence from typical and atypical development. Development and psychopathology, 17(3), 599-619.‏
Johnson, S. M., & Greenberg, L. S. (1988). Relating process to outcome in marital therapy. Journal of marital and family Therapy, 14(2), 175-183.‏
Johnson, S. M., & Talitman, E. (1999). Predictors of success in emotionally focused marital therapy. Journal of marital and family therapy, 23(2), 135-152.‏
Johnson, S., & Zuccarini, D. (2010). Integrating sex and attachment in emotionally focused couple therapy. Journal of marital and family Therapy, 36(4), 431-445.‏
Knies, K., Bodalski, E. A., & Flory, K. (2020). Romantic relationships in adults with ADHD: The effect of partner attachment style on relationship quality. Journal of Social and Personal Relationships, 0265407520953898.
Leonard, C. (2020). Development of a Marital Fidelity Program for African American Married Couples (Doctoral dissertation, The Chicago School of Professional Psychology).
Michael, E. J., & Okechukwu, C. I. (2014). Handling Marital Infidelity: The Hosea Example. International Journal of Innovative Research and Development|| ISSN 2278–02113(1).‏ P 13
Olamijuwon, E., Odimegwu, C., & Chemhaka, G. (2020). Involuntary Childlessness and Marital Infidelity Among Women in Sub-Saharan African Countries: An Assessment of the Moderating Role of Women’s Education. Archives of Sexual Behavior, 1-14.
Pascual-Leone, A., & Greenberg, L. (2020). Emotion-focused therapy. Neuroscience of Enduring Change: Implications for Psychotherapyâ, 215.
Rasmussen, K. R., Millar, D., & Trenchuk, J. (2018). Relationships and Infidelity in Pornography: An Analysis of Pornography Streaming Websites. Sexuality & Culture, 1-14.‏
Rozov, A., Demeshkina, N., Westhof, E., Yusupov, M., & Yusupova, G. (2015). Structural insights into the translational infidelity mechanism. Nature communications6, 7251.‏
Walters, A. S., & Burger, B. D. (2013). “I love you, and I cheated”: Investigating disclosures of infidelity to primary romantic partners. Sexuality & Culture, 17(1), 20-49.‏
Whisman MA, Jacobson NS. Power, marital satisfaction, and response, to marital therapy. J Fam Psychol 1990;  4(2): 202-12
Wiebe, S. A., Elliott, C., Johnson, S. M., Burgess Moser, M., Dalgleish, T. L., Lafontaine, M. F., & Tasca, G. A. (2019). Attachment Change in Emotionally Focused Couple Therapy and Sexual Satisfaction Outcomes in a Two-year Follow-up Study. Journal of Couple & Relationship Therapy, 1-21.