اثربخشی آموزش صمیمیت با رویکرد اسلامی بر انعطاف‌پذیری شناختی و معنای زندگی زوجین در مرحله عقد

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار گروه روانشناسی، واحد خورموج، دانشگاه آزاد اسلامی، خورموج، ایران

2 استادیار گروه علوم تربیتی دانشگاه پیام نور، تهران، ایران

3 کارشناسی ارشد روانشناسی، واحد بوشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، بوشهر، ایران

4 دکتری فلسفه تعلیم و تربیت، دانشگاه آزاد اسلامی، واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران

چکیده

هدف: هدف این پژوهش تعیین اثربخشی آموزش صمیمیت با رویکرد اسلامی بر انعطاف پذیری شناختی و معنای زندگی زوجین در مرحله عقد بود. روش پژوهش: این پژوهش نیمه آزمایشی با طرح پیش آزمون و پس آزمون با گروه گواه و مرحله پیگیری بود؛ جامعه آماری پژوهش 612 زوج در مرحله عقد مراجعه کننده به مراکز مشاوره شهر بوشهر در سال 1399 بود که از میان آن‌ها تعداد 16 زوج به روش داوطلبانه انتخاب و پس از همتاسازی آزمودنی‌ها، ملاک‌های ورود و خروج به صورت تصادفی بین دو گروه آزمایشی (8 زوج=16 زن و شوهر) و گواه (8 زوج=16 زن و شوهر) گمارش شدند. گروه آزمایش پس از اجرای پیش‌آزمون به مدت هشت جلسه 90 دقیقه‌ای به صورت هفتگی آموزش صمیمت با رویکرد اسلامی زارعی محمودآبادی و همکاران (1397) را دریافت کردند و گروه گواه هیچ‌گونه آموزشی دریافت نکردند. ابزار پژوهش حاضر پرسشنامه های معنای زندگی استگر و همکاران (2006) و انعطاف پذیری شناختی دنیس و وندروال (۲۰۱۰) بود. داده‌ها با استفاده از روش آماری تحلیل واریانس اندازه‌های مکرر مورد تحلیل قرار گرفتند. یافته‌ها: نتایج حاکی از تأثیر آموزش صمیمیت با رویکرد اسلامی بر نمره معنای زندگی (86/8=F، 006/0 =P)، نمره وجود معنا در زندگی (42/9=F، 004/0 =P)، جستجو برای یافتن معنا (27/4=F، 047/0 =P)، نمره انعطاف پذیری شناختی (79/7=F، 009/0 =P)، بر نمره ادراک (51/8=F، 007/0 =P)، نمره ادراک کنترل پذیری (02/6=F، 021/0 =P) و نمره ادراک توجیه رفتار (61/8=F، 006/0 =P) و پایداری این تأثیر در مرحله پیگیری بود. نتیجه‌گیری: نتایج کلی این پژوهش بیانگر اثربخشی آموزش صمیمیت با رویکرد اسلامی بر زوجین در مرحله عقد است که در نهایت منجر به افزایش انعطاف پذیری شناختی و معنای زندگی زوجین می‌شود که این مساله می بایست به طور مداوم جزء برنامه های اصلی مراکز مشاوره قرار بگیرد

کلیدواژه‌ها


جلالی شاهکوه، سمیرا.، مظاهری، محمدعلی.، کیامنش، علیرضا و احدی، حسن. (1396). تدوین بسته آموزشی غنی‌سازی زندگی زناشویی بر اساس رویکرد هیجان مدار و بررسی اثربخشی آن بر سازگاری زناشویی زوجین تازه ازدواج‌کرده. مجله اصول بهداشتی روانی، 19(3): 153-159.
رستمی، مهدی.، نوابی نژاد، شکوه و فرزاد، ولی اله. (1399). اثربخشی آموزش مهارت‌های پیش از ازدواج مدل تحکیم ازدواج پیش از شروع (سیمبیس) بر الگوها و آسیب‌های زوج‌های نامزد. خانواده‌درمانی کاربردی، 1(1): 35-53
زارعی محمودآبادی، حسن.، احمدی رکن آبادی، ناهید و فلاح، محمدحسین. (1397). اثربخشی آموزش صمیمیت با رویکرد اسلامی بر بهبود عملکرد خانواده، روانشناسی و دین، 11(1): 21 - 30.
کلانتری، میترا.، باقری، فریبرز و السادات صادقی، منصوره. (1397). اثربخشی برنامه آموزشی افزایش صمیمیت بر مبنای فرهنگ بومی ایران بر رضایت زناشویی زوج‌ها، نشریه روان‌شناسی کاربردی، 12(1): 7-24.
شکارچی اسداللهی، لیلا.، آزادیکتا.، مهرناز.، میرزمانی بافقی، سیدمحمود. (1398). اثربخشی آموزش غنی سازی روابط زوجین مبتنی بر رویکرد هیجان مدار بر کیفیت روابط زناشویی در زنان مراجعه‌کننده به مرکز مشاوره، مجله پیشرفت های نوین در علوم رفتاری، 4(32): 23-40.
منجزی، فرزانه.، شفیع آبادی، عبداله و سودانی، منصور. (1391). اثربخشی آموزش مهارت‌های ارتباطی با رویکرد اسلامی بر رضایتمندی زناشویی زوج‌ها، دانش و پژوهش در روان شناسی کاربردی، 13(1): 3 تا 10.
References
Anglim, J., Sojo, V., Ashford, L. J., Newman, A., & Marty, A. (2019). Predicting employee attitudes to workplace diversity from personality, values, and cognitive ability. Journal of Research in Personality, 83, 103865.
Barr, P. (2018). Personality traits, state positive and negative affect, and professional quality of life in neonatal nurses. Journal of Obstetric, Gynecologic & Neonatal Nursing, 47(6), 771-782.
Bieda, A., Hirschfeld, G., Schönfeld, P., Brailovskaia, J., Lin, M., & Margraf, J. (2019). Happiness, life satisfaction and positive mental health: Investigating reciprocal effects over four years in a Chinese student sample. Journal of Research in Personality, 78, 198-209.
Banqueri, M., Martínez, J. A., Prieto, M. J., Cid-Duarte, S., Méndez, M., & Arias, J. L. (2019). Photobiomodulation rescues cognitive flexibility in early stressed subjects. Brain research, 146300.
Jovanović, V. (2019). Adolescent life satisfaction: The role of negative life events and the Big Five personality traits. Personality and Individual Differences, 151, 109548.
Jin, C. C., Zhao, B. B., & Zou, H. (2019). Chinese delinquent and non-delinquent juveniles: An exploration of the relations among interparental intimacy, interparental conflict, filial piety and interpersonal adjustment. Children and Youth Services Review, 103, 148-155.
Kim, M., Moon, S. H., & Kim, J. E. (2020). Effects of psychological intervention for Korean infertile women under in vitro fertilization on infertility stress, depression, intimacy, sexual satisfaction and fatigue. Archives of Psychiatric Nursing, 34(4), 211-217.
Kanter, J. W., Kuczynski, A. M., Tsai, M., & Kohlenberg, R. J. (2018). A brief contextual behavioral intervention to improve relationships: A randomized trial. Journal of contextual behavioral science, 10, 75-84.
Nayeri, A., Lotfi, M., & Noorani, M. (2014). The effectiveness of group training of transactional analysis on intimacy in couples. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 152(2014), 1167-1170.
Rose, A., Anderson, S., Miller, R., Marks, L., Hatch, T., & Card, N. (2019). Longitudinal Test of Forgiveness and Perceived Forgiveness as Mediators between Religiosity and Marital Satisfaction in Long-Term Marital Relationships. The American Journal of Family Therapy, 1-19.
Rostami, M., Taheri, A., Abdi, M., & Kermani, N. (2014). The effectiveness of instructing emotion-focused approach in improving the marital satisfaction in couples. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 114, 693-698.
Volodina, A., Lindner, C., & Retelsdorf, J. (2019). Personality traits and basic psychological need satisfaction: Their relationship to apprentices’ life satisfaction and their satisfaction with vocational education and training. International Journal of Educational Research, 93, 197-209.
Witherow, M. P., Chandraiah, S., Seals, S. R., Sarver, D. E., Parisi, K. E., & Bugan, A. (2017). Relational intimacy mediates sexual outcomes associated with impaired sexual function: examination in a clinical sample. The journal of sexual medicine, 14(6), 843-851.
Walker, L. M., Hampton, A. J., Wassersug, R. J., Thomas, B. C., & Robinson, J. W. (2013). Androgen deprivation therapy and maintenance of intimacy: a randomized controlled pilot study of an educational intervention for patients and their partners. Contemporary clinical trials, 34(2), 227-231.
Zmigrod, L., Zmigrod, S., Rentfrow, P. J., & Robbins, T. W. (2019). The psychological roots of intellectual humility: the role of intelligence and cognitive flexibility. Personality and Individual Differences, 141, 200-208.
Zimmermann, F. F., Jordan, J., & Burrell, B. (2019). Coping with cancer mindfully: A feasibility study of a mindfulness intervention focused on acceptance and meaning in life for adults with advanced cancer. European Journal of Oncology Nursing, 101715