طراحی و اعتبارسنجی الگوی بهزیستی جنسی مردان ایرانی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری روانشناسی، واحد سمنان، دانشگاه آزاد اسلامی، سمنان، ایران

2 دانشیار گروه روانشناسی، دانشگاه الزهراء، تهران، ایران

3 دانشیار گروه روانشناسی، واحد سمنان، دانشگاه آزاد اسلامی، سمنان، ایران

4 استاد گروه آمار و اپیدمیولوژی، دانشگاه علوم پزشکی سمنان، سمنان، ایران

چکیده

هدف: هدف این پژوهش طراحی و اعتبارسنجی الگوی بهزیستی جنسی مردان ایرانی بود. روش پژوهش: این پژوهش برحسب هدف، کاربردی-بنیادی؛ برحسب نوع داده، آمیخته (کیفی-کمی) از نوع اکتشافی و برحسب روش گرداوری داده توصیفی-همبستگی بود. جامعه آماری بخش کیفی پژوهش شامل خبرگان دانشگاهی و صاحبنظران حوزه سکس تراپی و مسائل جنسی شهر تهران بودند که با روش نمونه‌گیری هدفمند و اصل اشباع 17 نفر به‌عنوان حجم نمونه انتخاب شدند. و در بخش کمی، شامل کلیه مردان متاهل بالای 25 سال، ساکن شهر تهران در سال 1399 بودند که با روش نمونه گیری خوشه ای مرحله ای، 350 نفر به عنوان حجم نمونه انتخاب شد. در این پژوهش گردآوری داده‌ها با روش کتابخانه‌ای، مصاحبه نیمه ساختاریافته (بخش کیفی) و پرسشنامه محقق ساخته (بخش کمی) انجام شد. در بخش کیفی خبرگان روا بودن مصاحبه را تائید کردند. در بخش کیفی نتایج مصاحبه کدگذاری شد و در بخش کمی نیز به‌منظور آزمون سؤالات پژوهش از مدل‌سازی معادلات ساختاری، آزمون t تک نمونه‌ای استفاده شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد که مدل پیشنهادی از درجه تناسبی مناسبی برخوردار است. همچنین نتایج حاصل از تحلیل نشان می‌دهد که از میان 101 شاخص (گویه) موجود، 22 مولفه‌ اصلی قابل شناسایی است. 7 بعد اصلی (کیفیت رابطه جنسی، نگرش جنسی، رضایت جنسی، صمیمیت جنسی، طرحواره های جنسی، خودکارآمدی جنسی، عزت نفس جنسی) و 22 مولفه (رضایت از نزدیکی جنسی، میل جنسی، عملکرد نعوذ، صحبت درباره سکس، وضعیت زناشویی، رابطه جنسی مثبت، دانش جنسی، سازگاری جنسی، نگرش جنسی، تمایل به برقراری رابطه جنسی، آغازگری جنسی، برانگیختگی جنسی، اوج لذت جنسی، اختلال میل جنسی، اختلال نعوظ، انزال زودرس، عواطف و علاقه، ارتباط، پذیرش بدن، عملکرد جنسی، احساس گناه جنسی و عزت نفس) می باشد. مدل کیفیت رابطه جنسی توسط 20 گویه، نگرش جنسی توسط 16 گویه، رضایت جنسی توسط 18 گویه، صمیمیت جنسی توسط 16 گویه، طرحواره‌های جنسی توسط 9

کلیدواژه‌ها


سیلابخوری، زهرا.، و پرویزیان، فرهاد. (1398). رضایت جنسی و نقش آن در خانواده. پنجمین کنفرانس ملی نوآوری‌های اخیر در روانشناسی، کاربردها و توانمندسازی با محوریت روان‌درمانی، تهران.

قباد زاده، سیمین.، حسنی، جعفر.، محمدخانی، شهرام.، و اکبری، مهدی. (1398). مدل چندوجهی پرسشنامه سلامت جنسی مردان: طراحی و روان‌سنجی نسخه ایرانی، نشریه روان پرستاری، 7 (2): 12-1.

کامل، میترا. (1397). نقش تعهد زناشویی و صمیمیت جنسی در پیش‌بینی کیفیت زندگی و بهزیستی هیجانی زوجین. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اردبیل.

نائینیان، محمدرضا.، و نیک آذین، امیر. (1391). رابطه صمیمیت و رضایت جنسی با سلامت عمومی و بهزیستی شخصی: بررسی تفاوت‌های جنسیتی و سنی. مجله تحقیقات علوم رفتاری، 7 (10): 18-3.

References

Barnum, E. L. & Perrone-McGovern, K. M. (2017). Attachment, self-esteem and subjective well-being among survivors of childhood sexual trauma. Journal of Mental Health Counseling39(1), 39-55.

Bedree, H. Moller-Mullen, M. Rose, E. & Flanders, C. E. (2020). Sexual Well-Being among College Students: A Qualitative Study. Sexuality & Culture, 24(1), 140-156.‏

Birnbaum, G. E. Mikulincer, M. Szepsenwol, O. Shaver, P. R. & Mizrahi, M. (2014). When sex goes wrong: A behavioral systems perspective on individual differences in sexual attitudes, motives, feelings, and behaviors. Journal of personality and social psychology106(5), 822.

Espinosa-Hernández, G. Vasilenko, S. A. McPherson, J. L. Gutierrez, E. & Rodriguez, A. (2017). Brief report: The role of three dimensions of sexual well-being in adolescents' life satisfaction. Journal of adolescence55, 61-65.

Fliegner, M. Krupp, K. Brunner, F. Rall, K. Brucker, S. Y. Briken, P. & Richter‐Appelt, H. (2014). Sexual life and sexual wellness in individuals with complete androgen insensitivity syndrome (CAIS) and Mayer‐Rokitansky‐Küster‐Hauser syndrome (MRKHS). The Journal of Sexual Medicine11(3), 729-742.

Garad, R. M. (2017). Health literacy driving health engagement in the pluralist context of migrant health in Australia (No. Ph. D). Deakin University.

Gillen, M. M. & Markey, C. H. (2019). A review of research linking body image and sexual well-being. Body image31, 294-301.

Goldsmith, K. M. & Byers, E. S. (2016). Perceived impact of body feedback from romantic partners on young adults’ body image and sexual well-being. Body Image17, 161-170.

Hensel, D. J. & Fortenberry, J. D. (2012). The feasibility of cell phone based electronic diaries for STI/HIV research. BMC medical research methodology12(1), 1-12.‏

Klein, V. Reininger, K. M. Briken, P. & Turner, D. (2020). Sexual narcissism and its association with sexual and well-being outcomes. Personality and Individual Differences152, 109557.

Leavitt, C. E. Lefkowitz, E. S. & Waterman, E. A. (2019). The role of sexual mindfulness in sexual wellbeing, relational wellbeing, and self-esteem. Journal of sex & marital therapy45(6), 497-509.

Lorenz, T. K. Harte, C. B. & Meston, C. M. (2015). Changes in autonomic nervous system activity are associated with changes in sexual function in women with a history of childhood sexual abuse. The journal of sexual medicine12(7), 1545-1554.

Lorgelly, P. K. Lorimer, K. Fenwick, E. Briggs, A. H. & Anand, P. (2015), Operationalising the capability approach as an outcome measure in public health: The development of the OCAP-18. Social Science & Medicine, 142, 68–81. doi:10.1016/j.socscimed.2015.08.002

Lorimer, K. DeAmicis, L. Dalrymple, J. Frankis, J. Jackson, L. Lorgelly, P. ... & Ross, J. (2019). A Rapid Review of Sexual Wellbeing Definitions and Measures: Should We Now Include Sexual Wellbeing Freedom? The Journal of Sex Research56(7), 843-853.

Medina-Lara, A. Dieppe, P. & Linton, M. J. (2016). Review of 99 self-report measures for assessing well-being in adults: exploring dimensions of well-being and developments over time. BMJ open6(7), e010641.‏

Pirani, Z. Abbasi, M. Kalvani, M. & Nourbakhsh, M. (2017). Effectiveness of Acceptance and Commitment Therapy on Sexual Self-Esteem, Emotional Skillfulness and Marital Adjustment in Veterans’ Wives. Iranian Journal of War and Public Health9(1), 25-32.

Redman, S. Nelson, S. Flanagan, E. Rabinowitz, L. & Parchem, S. (2020). 11. Adolescent Sexual Wellness: Embracing Some Risk While Promoting Healthy Sexual Behavior Through Chat. Journal of Adolescent Health66(2), S6.

Rosen, R. C. Althof, S. E. Barbach, L. G. Dietrich, J. Wanser, R. & Zhang, P. (2010). Female sexual well-being ScaleTM: responsiveness to interventional product use by sexually functional women. The journal of sexual medicine7(7), 2479-2486.

Schwenck, G. C. Dawson, S. J. Muise, A. & Rosen, N. O. (2020). A Comparison of the Sexual Well-Being of New Parents With Community Couples. The Journal of Sexual Medicine17(11), 2156-2167.

Sears, M. Kilimnik, C. & Meston, C. (2020). 019 Evaluating the Role of Relationship Status in the Sexual Well-being of Women With and Without Histories of Nonconsensual Sexual Experiences. The Journal of Sexual Medicine17(7), S9-S10.

Silva, R. N. A. van de Bongardt, D. Baams, L. & Raat, H. (2018). Bidirectional associations between adolescents' sexual behaviors and psychological well-being. Journal of Adolescent Health62(1), 63-71.

Stephenson, K. R. & Meston, C. M. (2015). The conditional importance of sex: exploring the association between sexual well-being and life satisfaction. Journal of sex & marital therapy41(1), 25-38.

Stephenson, K. R. Truong, L. & Shimazu, L. (2018). Why is impaired sexual function distressing to men? Consequences of impaired male sexual function and their associations with sexual well-being. The journal of sexual medicine15(9), 1336-1349.

Tavares, I. M. Schlagintweit, H. E. Nobre, P. J. & Rosen, N. O. (2019). Sexual well-being and perceived stress in couples transitioning to parenthood: A dyadic analysis. International Journal of Clinical and Health Psychology19(3), 198-208.

Vaillancourt-Morel, M. P. Blais-Lecours, S. Labadie, C. Bergeron, S. Sabourin, S. & Godbout, N. (2017). Profiles of cyberpornography use and sexual well-being in adults. The journal of sexual medicine14(1), 78-85.

Von Humboldt, S. Leal, I. & Monteiro, A. (2016). Are Older Adults Well Sexually: Sexual Well-Being among a Cross-National Sample of Older Adults. Rev.

سیلابخوری، زهرا.، و پرویزیان، فرهاد. (1398). رضایت جنسی و نقش آن در خانواده. پنجمین کنفرانس ملی نوآوری‌های اخیر در روانشناسی، کاربردها و توانمندسازی با محوریت روان‌درمانی، تهران.
قباد زاده، سیمین.، حسنی، جعفر.، محمدخانی، شهرام.، و اکبری، مهدی. (1398). مدل چندوجهی پرسشنامه سلامت جنسی مردان: طراحی و روان‌سنجی نسخه ایرانی، نشریه روان پرستاری، 7 (2): 12-1.
کامل، میترا. (1397). نقش تعهد زناشویی و صمیمیت جنسی در پیش‌بینی کیفیت زندگی و بهزیستی هیجانی زوجین. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اردبیل.
نائینیان، محمدرضا.، و نیک آذین، امیر. (1391). رابطه صمیمیت و رضایت جنسی با سلامت عمومی و بهزیستی شخصی: بررسی تفاوت‌های جنسیتی و سنی. مجله تحقیقات علوم رفتاری، 7 (10): 18-3.
References
Barnum, E. L. & Perrone-McGovern, K. M. (2017). Attachment, self-esteem and subjective well-being among survivors of childhood sexual trauma. Journal of Mental Health Counseling39(1), 39-55.
Bedree, H. Moller-Mullen, M. Rose, E. & Flanders, C. E. (2020). Sexual Well-Being among College Students: A Qualitative Study. Sexuality & Culture, 24(1), 140-156.‏
Birnbaum, G. E. Mikulincer, M. Szepsenwol, O. Shaver, P. R. & Mizrahi, M. (2014). When sex goes wrong: A behavioral systems perspective on individual differences in sexual attitudes, motives, feelings, and behaviors. Journal of personality and social psychology106(5), 822.
Espinosa-Hernández, G. Vasilenko, S. A. McPherson, J. L. Gutierrez, E. & Rodriguez, A. (2017). Brief report: The role of three dimensions of sexual well-being in adolescents' life satisfaction. Journal of adolescence55, 61-65.
Fliegner, M. Krupp, K. Brunner, F. Rall, K. Brucker, S. Y. Briken, P. & Richter‐Appelt, H. (2014). Sexual life and sexual wellness in individuals with complete androgen insensitivity syndrome (CAIS) and Mayer‐Rokitansky‐Küster‐Hauser syndrome (MRKHS). The Journal of Sexual Medicine11(3), 729-742.
Garad, R. M. (2017). Health literacy driving health engagement in the pluralist context of migrant health in Australia (No. Ph. D). Deakin University.
Gillen, M. M. & Markey, C. H. (2019). A review of research linking body image and sexual well-being. Body image31, 294-301.
Goldsmith, K. M. & Byers, E. S. (2016). Perceived impact of body feedback from romantic partners on young adults’ body image and sexual well-being. Body Image17, 161-170.
Hensel, D. J. & Fortenberry, J. D. (2012). The feasibility of cell phone based electronic diaries for STI/HIV research. BMC medical research methodology12(1), 1-12.‏
Klein, V. Reininger, K. M. Briken, P. & Turner, D. (2020). Sexual narcissism and its association with sexual and well-being outcomes. Personality and Individual Differences152, 109557.
Leavitt, C. E. Lefkowitz, E. S. & Waterman, E. A. (2019). The role of sexual mindfulness in sexual wellbeing, relational wellbeing, and self-esteem. Journal of sex & marital therapy45(6), 497-509.
Lorenz, T. K. Harte, C. B. & Meston, C. M. (2015). Changes in autonomic nervous system activity are associated with changes in sexual function in women with a history of childhood sexual abuse. The journal of sexual medicine12(7), 1545-1554.
Lorgelly, P. K. Lorimer, K. Fenwick, E. Briggs, A. H. & Anand, P. (2015), Operationalising the capability approach as an outcome measure in public health: The development of the OCAP-18. Social Science & Medicine, 142, 68–81. doi:10.1016/j.socscimed.2015.08.002
Lorimer, K. DeAmicis, L. Dalrymple, J. Frankis, J. Jackson, L. Lorgelly, P. ... & Ross, J. (2019). A Rapid Review of Sexual Wellbeing Definitions and Measures: Should We Now Include Sexual Wellbeing Freedom? The Journal of Sex Research56(7), 843-853.
Medina-Lara, A. Dieppe, P. & Linton, M. J. (2016). Review of 99 self-report measures for assessing well-being in adults: exploring dimensions of well-being and developments over time. BMJ open6(7), e010641.‏
Pirani, Z. Abbasi, M. Kalvani, M. & Nourbakhsh, M. (2017). Effectiveness of Acceptance and Commitment Therapy on Sexual Self-Esteem, Emotional Skillfulness and Marital Adjustment in Veterans’ Wives. Iranian Journal of War and Public Health9(1), 25-32.
Redman, S. Nelson, S. Flanagan, E. Rabinowitz, L. & Parchem, S. (2020). 11. Adolescent Sexual Wellness: Embracing Some Risk While Promoting Healthy Sexual Behavior Through Chat. Journal of Adolescent Health66(2), S6.
Rosen, R. C. Althof, S. E. Barbach, L. G. Dietrich, J. Wanser, R. & Zhang, P. (2010). Female sexual well-being ScaleTM: responsiveness to interventional product use by sexually functional women. The journal of sexual medicine7(7), 2479-2486.
Schwenck, G. C. Dawson, S. J. Muise, A. & Rosen, N. O. (2020). A Comparison of the Sexual Well-Being of New Parents With Community Couples. The Journal of Sexual Medicine17(11), 2156-2167.
Sears, M. Kilimnik, C. & Meston, C. (2020). 019 Evaluating the Role of Relationship Status in the Sexual Well-being of Women With and Without Histories of Nonconsensual Sexual Experiences. The Journal of Sexual Medicine17(7), S9-S10.
Silva, R. N. A. van de Bongardt, D. Baams, L. & Raat, H. (2018). Bidirectional associations between adolescents' sexual behaviors and psychological well-being. Journal of Adolescent Health62(1), 63-71.
Stephenson, K. R. & Meston, C. M. (2015). The conditional importance of sex: exploring the association between sexual well-being and life satisfaction. Journal of sex & marital therapy41(1), 25-38.
Stephenson, K. R. Truong, L. & Shimazu, L. (2018). Why is impaired sexual function distressing to men? Consequences of impaired male sexual function and their associations with sexual well-being. The journal of sexual medicine15(9), 1336-1349.
Tavares, I. M. Schlagintweit, H. E. Nobre, P. J. & Rosen, N. O. (2019). Sexual well-being and perceived stress in couples transitioning to parenthood: A dyadic analysis. International Journal of Clinical and Health Psychology19(3), 198-208.
Vaillancourt-Morel, M. P. Blais-Lecours, S. Labadie, C. Bergeron, S. Sabourin, S. & Godbout, N. (2017). Profiles of cyberpornography use and sexual well-being in adults. The journal of sexual medicine14(1), 78-85.
Von Humboldt, S. Leal, I. & Monteiro, A. (2016). Are Older Adults Well Sexually: Sexual Well-Being among a Cross-National Sample of Older Adults. Rev.