مقایسۀ اثربخشی رویکرد مبتنی بر پذیرش و تعهّد و تئوری انتخاب به شیوه گروهی بر نشانگان اضطراب نوجوانان

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکترای گروه مشاوره، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران

2 دانشیار گروه مشاوره، واحد رودهن، دانشگاه آزاد اسلامی، رودهن، ایران

3 دانشیار، گروه روانشناسی، دانشگاه آزاد اسالمی، واحد رودهن، رودهن، ایران

10.22034/aftj.2021.242532.1006

چکیده

هدف: هدف این پژوهش، مقایسۀ اثر بخشی مداخلۀ آموزشی رویکرد مبتنی بر پذیرش و تعهّد و رویکرد تئوری انتخاب به شیوۀ گروهی بر نشانگان اضطراب در نوجوانان بود. روش پژوهش: پژوهش حاضر نیمه آزمایشی، با طرح پیش آزمون-پس آزمون و با گروه گواه و پیگیری یکماهه بود. جامعۀ آماری کلیۀ دانش آموزان دختر پایۀ دوم، دورۀ دوم متوسطۀ منطقۀ پنج آموزش و پرورش استان تهران در سال تحصیلی 98-99 بودند که 30 دانش آموز به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شد و در دو گروه آزمایشی و یک گروه گواه (هر گروه 10 نفر) جایگزین شدند. گروه‌ آزمایش رویکرد مبتنی بر پذیرش و تعهد از بسته درمانی هیس و همکاران (1999) و گروه آزمایش تئوری انتخاب از بسته درمانی صاحبی (1394) به صورت هفته‌ای دو جلسه و به مدت ده جلسۀ 90 دقیقه‌ای دریافت کردند. ابزار پژوهش پرسش‌نامۀ اضطراب کتل بود. داده‌های به دست آمده با استفاده از تحلیل واریانس اندازه‌های مکرر تحلیل شد. یافته‌ها: نتایج حاکی از تأثیر مداخله رویکرد مبتنی بر پذیرش و تعهد (38/6=F، 022/0 =P) و مداخله تئوری انتخاب بر نمره اضطراب (73/6=F، 019/0 =P) و پایداری این تأثیر در مرحله پیگیری بود. نتیجه گیری: با توجه به اثربخش‌تر بودن تئوری انتخاب نسبت به رویکرد مبتنی بر پذیرش و تعهّد بر نشانگان اضطراب نوجوانان، می‌توان پیشنهاد کرد از این رویکرد در کاهش نشانگان اضطراب به ویژه برای نوجوانان بیشتر استفاده شود.

کلیدواژه‌ها


ابن شریعه، جمیله.، و عقیلی، سید مجتبی (2019) اثربخشی واقعیّت درمانی مبتنی بر نظریۀ انتخاب گلاسر به شیوۀ گروهی بر سلامت عمومی و باورهای وسواسی زنان مطلقه، مجله علمی دانشگاه علوم پزشکی گرگان، 18: 53-68
فرامرزی، فلور. (۱۳۸۶). تأثیر آموزش مهارت‌های زندگی بر کاهش اضطراب و افزایش مسئولیّت‌پذیری معتادین مرد خود معرف بهزیستی شهرستان مسجدسلیمان. پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه آزاد واحد اهواز.
فرشچی، نگار.، کیانی، قمر.، و چیتی، حسین. (1398) تأثیر واقعیّت مبتنی بر نظریه تئوری انتخاب گروه درمانی در کاهش افسردگی ، اضطراب و افزایش انطباق با درمان در بیماران دیابتی نوع1، مجله پیشرفت در تحقیقات پزشکی و زیست، 26(117): 1-9.
فلاحیان، معصومه.، حاتمی، حمیدرضا.، احدی، حسن.، و اسدزاده، حسن. (1398) مقایسه اثربخشی آموزش واقعیّت درمانی و شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر بلوغ عاطفی نوجوانان، علوم روان‌شناختی، 78: 667-674
گلاسر، (2012) چارت تئوری انتخاب. ترجمه علی صاحبی (1394) چاپ جاوید نو
گلاسر، (2011) نظریه تئوری انتخاب، ترجمه مهرداد فیروبخت (1398) چاپ رسا
معتقدی فرد، مهشاد.، باعزت، فرشته.، و نادری، حبیب‌الله. (2015) اثربخشی آموزش با کیفیت بر اساس تئوری انتخاب گلاسر در مورد خودکارآمدی تحصیلی دانشجو، مجله روانشناسی و مطالعات تربیتی اروپا، 2: 43-57
References
Alsavalemah A, Alsamadi A. The impact of group reality therapy to reduce stress and anxiety in pregnant women. J Educ Sci Jordan 2017; 8(4): 365-76.
Creswell C, Waite P, Cooper.P(2014) Assessment and management of anxiety disorders in children and adolescents,
Fereydouni,H, Omidi A,Tamannaeifar Sh(2018) The Effectiveness of Choice Theory Education on Happiness and Self-esteem in University Students,clinical psychology, Volume 7, Number 3
Glasser, W (2010). "Choice theory: A new psychology of personal freedom", Harper Collins
Hayes SC, Strosahl KD. (2011). A practical guide to acceptance and commitment therapy. New York: Springer Press
Hein, V., Koka, A., & Hagger, M. S. (2015). Relationships between perceived teachers' controlling behaviour, psychological need thwarting, anger and bullying behaviour in high-school students. Journal of Adolescence, 42, 103–114. https://doi.org/10.1016/j.adolescence.2015.04.003
Hemmings NR, Kawadler JM, Whatmough R, Ponzo S, Rossi A, Morelli D, Bird G, Plans D,(2021). Development and Feasibility of a Digital Acceptance and Commitment Therapy–Based Intervention for Generalized Anxiety Disorder: Pilot Acceptability Study, https://doi.org/10.2196/21737.
Kelson J, Rollin A, Ridout B, Campbell A(2019). Internet-Delivered Acceptance and Commitment Therapy for Anxiety Treatment: Systematic Review, https://preprints.jmir.org/preprint/12530, first published October 18, 2018.
Kimberly D, Jeanne A, Susan M, Diana Ramos, Christopher Zahn(2020),Screening for Anxiety in Adolescent and Adult Women: A Recommendation From the Women's Preventive Services Initiative,Annals of medicine, https://doi.org/10.7326/M20-0580
Tezvaran, Z., Akan, H., & Zahmacioglu, O. (2012). Risk of depression and anxiety in high school students and factors affecting it. Health MED, 6(10), 3333-9.
 Tümlü G, Akdogan R, Türküm A(2017). The Process of Group Counseling Based on Reality Therapy Applied to the Parents of Disabled Children, International Journal of Early Childhood Special Education 9(2):81-97.
WEI Sha; NI Shifen, XIAO Mingzhao, GAO Yunfeng, LUO Qinghua(2018). Effectiveness of internet0delivered acceptance and commitment therapy for improving mental health: a meta-analysis, http://aammt.tmmu.edu.cn/Upload/rhtml/201802150.htm