اعتبارسنجی مقیاس خودکارآمدی پدر بین پدران دارای دختر دبستانی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 کارشناس ارشد روانشناسی، واحد شاهرود، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهرود، ایران

2 استادیار گروه روانشناسی، واحد شاهرود، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهرود، ایران.

3 استاد گروه روانشناسی، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، قم، ایران

چکیده

هدف: در این مطالعه هنجاریابی، روایی و پایایی مقیاس خودکارآمدی پدر مورد بررسی قرار داده شده است. روش: روش این پژوهش توصیفی مقطعی و از نوع اعتبار سنجی بود.جامعه آماری پژوهش، کلیه پدران دارای دانش‌آموزان دختر ابتدایی در سال تحصیلی 1398-1399 در شهر شاهرود بودند که از بین آن‌ها به روش نمونه‌گیری تصادفی خوشه‌ای چند مرحله‌ای 346 نفر به عنوان گروه نمونه انتخاب شدند. برای بررسی روایی پرسشنامه از روش تحلیل عاملی اکتشافی به روش تجزیه به مؤلفه‌های اصلی و از روش آلفای کرانباخ برای بررسی میزان پایایی استفاده شد. سپس برای عوامل منتخب، شاخص‌های ‌تحلیل عاملی تأییدی ‌و ضرایب پایایی همسانی درونی بررسی شدند. کلیه تحلیل‌های آماری توسط نرم‌افزارهای SPSS نسخه 25 انجام پذیرفت. یافته‌ها: یافته‌های بخش تحلیل عاملی نشان داد که با تحلیل عاملی سؤالات و چرخش نتایج با روش واریماکس چهار مؤلفه آشکار می‌شود که تعداد این مؤلفه-های به دست آمده و نیز سؤالاتی که با این مؤلفه‌ها بار عاملی بالایی داشتند تا حد زیادی با یافته‌های مؤلفین پرسشنامه همخوان است. همچنین مشخص شد که هم کل پرسشنامه و هم تمام آزمون های فرعی از ضریب پایایی بالایی برخوردار هستند .نتیجه گیری: در نتیجه می‌توان گفت از این پرسشنامه جهت سنجش خودکارآمدی پدر در جامعه پدران ایرانی می‌توان استفاده نمود.

کلیدواژه‌ها


امیدوار طهرانی، آسیه.، و خانی، محمدحسین. (1394). تحلیل کانونی رابطه بین والدگری پدر و استقلال عاطفی فرزند. فرهنگ مشاوره و رواندرمانی، 6(22): 87-105.
رحمتیان، فاطمه.، هاشمیان، سپهر.، برجعلی، احمد.، و حبیبی، مجتبی. (1395). رابطه ادراک فرد از والدگری پدر با روابط موضوعی و مکانیسم‌های دفاعی.  فصلنامه علمی پژوهشی طب انتظامی، 5(1): 1-12.
عظیمی‌فر، شیرین.، جزایری، رضوان.، فاتحی‌زاده، مریم.، و عابدی، احمد. (1398). مقایسه اثربخشی آموزش مدیریت والدین و آموزش فرزندپروری مبتنی بر پذیرش و تعهد بر خودکارآمدی والدینی در مادرانِ کودکان با مشکلات رفتاری سازی برونی شده. فصلنامه پژوهش‌های نوین روان‌شناختی، 13(52):146-168.
محنا، مریم.، و سامانی، سیامک. (1396). خودکارآمدی والدین در گونه‌های مختلف خانواده: مدل فرایند و محتوای خانواده. دوفصلنامه مشاوره کاربردی، 7(2): 1-16
 
References
Abelin, E. (1975) Some further observations and comments onthe earliest role of the father. International Journal of Psychoanalysis, 56, 293– 302
Cabrera N, Fitzgerald H, Bradeky R, Roggman L. (2007). The Ecology of Father-Child Relationships: An Expanded Mode.  Journal of Family Theory & Review, 6(4)
Dawson R. (2018). Child’s Gender, Father’s Parenting and Emotion Regulation in School Aged Children Non Honor Undergraduate Thesis. Publisher: The Ohio State University
Finzi-Dottan, R., Dayan-Gazith, E., Borosh, T., & Golubchik, P. (2016). Involvement and warmth of fathers with mental illness: The role of the caregiving system, parental self-efficacy, social support and child characteristics. Community Mental Health Journal, 52, 972–982
Hasen GV. (2018). Does Fatherhood Training in Prison Improve Fathering Skills and Reduce Family Challenges?. Child Care in Practice, 24(2): 198-211.
Jones, T. L., & Prinz, R. J. (2005). Potential roles of parental self-efficacy in parent and child adjustment: A review. Clinical psychology review, 25, 341-363.
Kwok, S. Y. C. L., Ling, C. C. Y., Leung, C. L. K., & Li, J. C. M. (2013). Fathering self-efficacy, marital satisfaction and father involvement in Hong Kong. Journal of Child and Family Studies, 22, 1051–1061.
Loutzenhiser, L., McAuslan, P., & Sharpe, D. P. (2015). The trajectory of maternal and paternal fatigues and factors associated with fatigue across the transition to parenthood. Clinical Psychologist, 19, 15–27
Mahler, M. S. (1974). Symbiosis and Individuation—The Psychological Birth of the Human Infant. Psychoanalytic Study of the Child,29, 89- 106.
Mahler, M. S., Pine, F., & Bergman, A. (1975). The Psychological and Birth of the Human Infant. New York: Basic Books.
Malm E, Henrich CH, Varjas K. (2016). Parental Self-Efficacy and Bullying in Elementary School. Journal of School Violence, 4(20): 1-17.
Monteiro, L., Fernandes, M, Torres, N, Santos C. (2017). Father’s involvement and parenting styles in Portuguese families: The role of education and working hours. Análise Psicológica, 4(5): 513-528.
Rodríguez-Meirinhos A, Vansteenkiste M, Soenens B, Oliva A, Brenning K, Antolín-Suárez L. (2019). When is Parental Monitoring Effective? A Person-centered Analysis of the Role of Autonomy-supportive and Psychologically Controlling Parenting in Referred and Non-Referred Adolescents
Sevigny P, Loutzenhiser L, McAuslan P. (2016). Development and Validation of the Fathering Self-Efficacy Scale. Psychology of Men & Masculinity, 17(1): 92-102
Smith E. (2017). The Role of Parental Self-Efficacy, Hardiness, Parenting Stress In Predicting Parenting Behaviors. The University of Southern Mississippi The Aquila Digital Community,
Trahan M. (2018). Paternal Self-Efficacy and Father Involvement: A Bi-Directional Relationship. Psychology of Men & Masculinity, Advance online publication.
Tremblay, S., & Pierce, T. (2011). Perceptions of fatherhood: Longitudinal reciprocal associations within the couple. Canadian Journal of Behavioural Science/Revue Canadienne des Sciences du Comportement, 43, 99 –110